Franse conserverende aanslag bij emigratie in strijd met EG-recht. Wat zijn de gevolgen voor Nederland?

Het EG-Hof van Justitie heeft op 11 maart jongstleden een belangrijke uitspraak gedaan over het Franse systeem van conserverende aanslagen bij emigratie als middel tegen belastingontwijking. De Franse fiscus legt emigranten een conserverende aanslag op over ongerealiseerde winsten op bepaalde effecten waartoe ook aandelenpakketten van grootaandeelhouders behoren.
 
De procedure waarin het EG-Hof uitspraak deed, betrof een inwoner van Frankrijk (De Lasteyrie du Saillant), die op enig moment in de periode van vijf jaar vóór zijn emigratie recht had op 25% van de winsten van een Franse vennootschap. In 1998 emigreerde hij naar België. Vanwege zijn emigratie kreeg hij een aanslag opgelegd van ongeveer 26% van de nog niet gerealiseerde waardestijging van de effecten op het moment van emigratie. De Franse regeling van conserverende aanslagen houdt in dat, indien de emigrant bepaalde zekerheden stelt en aan een aantal andere voorwaarden voldoet (waaronder het hebben van een gevolmachtigde van de emigrant als aanspreekpunt voor de Franse fiscus), hij uitstel van betaling krijgt voor de aanslag. De aanslag wordt verminderd na een periode van 5 jaar of indien de belastingplichtige voor die tijd weer inwoner van Frankrijk wordt. De achtergrond van de Franse regeling is te voorkomen dat belastingplichtigen naar het buitenland verhuizen, met als voornaamste doel hun aandelen belastingvrij te verkopen.
 
Het EG-Hof is van mening dat de Franse regeling qua opzet zijn doel voorbij schiet en ontmoedigend werkt voor inwoners van Frankrijk om in andere EU-lidstaten te gaan wonen.
De door Frankrijk gewenst geachte bestrijding van belastingontwijking kan volgens het EG-Hof met minder verstrekkende of minder vrijheidsbeperkende maatregelen worden bereikt. Het Hof oordeelde dat de Franse regeling in zijn huidige opzet in strijd is met het beginsel van vrije vestiging van het EG-verdrag.
 
Opmerking
Nederland heeft ook een systeem van conserverende aanslagen voor emigranten. Deze conserverende aanslagen hebben betrekking op diverse terreinen, waardoor het arrest van het EG-Hof potentieel grote uitstraling heeft.
De Nederlandse conserverende aanslagen bij emigratie hebben met name betrekking op:
- de ongerealiseerde koerswinsten op aanmerkelijkbelangaandelen;
- in Nederland opgebouwde pensioenaanspraken;
- lijfrenten waarvan de lijfrentepremie in mindering is gekomen op het in Nederland belastbare inkomen;
- de belastingclaim op de kapitaalverzekering eigen woning.
 
Vooralsnog is alleen een persbericht van het EG-Hof voorhanden. We kunnen daarom niet de nuances van het EG-Hof weergeven. Ook valt niet direct aan te geven wat de effecten van dit arrest zullen zijn voor de Nederlandse conserverende aanslagen bij emigratie. Daarvoor is nadere studie vereist. Binnenkort komen we met een aanvullend bericht hierop terug.
 
Bron: EG-Hof van Justitie, 11-3-2004, persbericht 13/04

• Email to a colleague
• Print-friendly version