Samenvatting
Een commanditaire vennootschap (cv) kent twee typen vennoten: een of meer beherende vennoten en een of meer commanditaire vennoten. Een commanditaire vennoot (commandiet) loopt in beginsel een beperkt vermogensrisico. Het risico beslaat maximaal het verlies van het vermogen (veelal geld) dat de commandiet in de cv heeft ingebracht. Volgens het Wetboek van Koophandel geldt het beperkte risico voor een commandiet onder omstandigheden niet. Zo mag hij onder meer geen beheersdaden verrichten. Doet hij dat wel, dan is de commandiet hoofdelijk verbonden en dus hoofdelijk aansprakelijk voor alle verbintenissen en schulden van de cv. Commandieten moeten daarom uiterst terughoudend zijn in het zich mengen in het dagelijkse wel en wee van de cv. Behoedzaamheid in het treffen van de gepaste maatregelen is geboden als de zaken in de cv niet gaan zoals gehoopt. Een te autonome opstelling van een commandiet bij het beëindigen van een cv zonder goede toekomstperspectieven kan een kostbare aangelegenheid zijn, zo blijkt uit een feitelijke uitspraak van Hof Amsterdam.
Volledig artikelEen commanditaire vennootschap (cv) kent twee typen vennoten: een of meer beherende vennoten en een of meer commanditaire vennoten. Een commanditaire vennoot (commandiet) loopt in beginsel een beperkt vermogensrisico. Het risico beslaat maximaal het verlies van het vermogen (veelal geld) dat de commandiet in de cv heeft ingebracht. Volgens het Wetboek van Koophandel geldt het beperkte risico voor een commandiet onder omstandigheden niet. Dit is het geval als:
Doen bovengenoemde omstandigheden zich wel voor, dan is de commandiet hoofdelijk verbonden en dus hoofdelijk aansprakelijk voor alle verbintenissen en schulden van de cv. Commandieten moeten daarom uiterst terughoudend zijn in het zich mengen in het dagelijkse wel en wee van de cv. Behoedzaamheid in het treffen van de gepaste maatregelen is geboden als de zaken in de cv niet gaan zoals gehoopt. Een te autonome opstelling van een commandiet bij het beëindigen van een cv zonder goede toekomstperspectieven kan een kostbare aangelegenheid zijn, zo blijkt uit een feitelijke uitspraak van Hof Amsterdam.
De procedure betrof -heel verkort weergegeven- het volgende. Een man ging eind 2001 een cv aan met een bv van zijn vader. De zoon was daarbij de beherend vennoot en de bv van zijn vader de commanditaire vennoot. De vader was bestuurder-grootaandeelhouder van de bv. De cv ging een restaurant exploiteren in een gehuurd pand. Aanvankelijk gingen de zaken goed maar in de loop van 2002 kwam de klad erin. De vader en zoon kwamen kort daarop tot het inzicht dat het uiteindelijk beter was om de cv de te beëindigen. De cv had inmiddels hoge belastingschulden bij de belastingdienst opgebouwd. De vader ging op zoek naar een koper voor het restaurant en slaagde daar uiteindelijk in. Op 1 juni 2003 verkocht hij via zijn bv het restaurant aan de nieuwe exploitant.
De ontvanger van de belastingdienst was van mening dat de bv met onder meer de verkoop van het restaurant beheersdaden had verricht en stelde zowel de bv als de vader als bestuurder van de bv hoofdelijk aansprakelijk voor de belastingschulden van de cv. Rechtbank Haarlem en Hof Amsterdam waren het gezien de feiten en omstandigheden met de ontvanger eens. De bv en de vader slaagden ook niet in het bewijs dat het niet aan hen zou zijn te wijten dat de verschuldigde belasting niet was voldaan (de zogenoemde disculpatiemogelijkheid). De wellicht goedbedoelde acties van de vader keerden zich per saldo als een boemerang tegen hem.
Opmerkingen
Het personenvennootschapsrecht in het Burgerlijk Wetboek gaat binnenkort waarschijnlijk veranderen. Daarbij komen de huidige rechtsvormen zoals de commanditaire vennootschap, de vennootschap onder firma, de openbare maatschap en de stille maatschap te vervallen en worden vervangen door de openbare vennootschap en de stille vennootschap. De cv met commanditaire vennoten als grondvorm blijft als zodanig wel bestaan, maar de vennoten kunnen dan kiezen uit een cv zonder rechtspersoonlijkheid (cv) of een cv met rechtspersoonlijkheid (cvr). In de Eerste en Tweede Kamer zijn momenteel twee wetsvoorstellen aanhangig die deze wijzigingen gaan bewerkstelligen.
Overtreding van het beheersverbod door een commandiet kan onder omstandigheden ook wel eens gunstig uitvallen. Zie hiervoor ons nieuwsbericht van 27 januari 2009.
Bron: Hof Amsterdam, 4-6-2009, nr. 07/00491 en 07/00492 (gepubliceerd 29-7-2009).